I. Thông báo tại họp báo
1. Hội nghị Cấp cao đặc biệt ASEAN và ASEAN+3 về ứng phó dịch bệnh Covid-19 (ngày 14/04/2020)
Hội nghị Cấp cao đặc biệt ASEAN và Hội nghị Cấp cao đặc biệt ASEAN+3 về ứng phó dịch bệnh Covid-19 sẽ diễn ra vào ngày 14/04/2020 tại Hà Nội bằng hình thức trực tuyến. Đây là hoạt động phát huy vai trò Chủ tịch ASEAN của Việt Nam, nâng cao tinh thần Gắn kết và Chủ động thích ứng, thúc đẩy đoàn kết, thống nhất ASEAN và đẩy mạnh cách tiếp cận tổng thể, đồng bộ, liên ngành và liên trụ cột của cả Cộng đồng ASEAN cũng như hợp tác với các đối tác trong kiểm soát, ngăn chặn và giảm thiểu các tác động về kinh tế-xã hội của dịch bệnh; tiếp tục duy trì đà và hợp tác liên kết ASEAN, đưa ASEAN vững vàng vượt qua giai đoạn khó khăn, thử thách này.
Thủ tướng Chính phủ Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc, với tư cách là Chủ tịch ASEAN 2020, sẽ chủ trì các Hội nghị này.
II. Trả lời câu hỏi
1. AFP: Trong thời gian gần đây, Việt Nam đã chuyển khá nhiều vật tư và trang thiết bị y tế sang các nước khác, thậm chí có những hợp đồng xuất khẩu, hoặc chuyển sang dạng hỗ trợ/ viện trợ, đề nghị Người Phát ngôn cho biết đây có phải là một trong những dấu hiệu chứng tỏ cuộc chiến chống Covid-19 của Việt Nam đã thành công hay không? Nếu vậy, bao giờ Việt Nam nới lỏng các biện pháp thắt chặt nhập cảnh ở biên giới, bao giờ người nước ngoài có thể nhập cảnh trở lại bình thường?
Nhận thức được Covid-19 là một đại dịch nghiêm trọng, toàn cầu và đe dọa tới sức khỏe và đời sống của nhân dân trên toàn thế giới, trong đó có nhân dân Việt Nam, Chính phủ Việt Nam luôn quan tâm, coi trọng công tác hỗ trợ, hợp tác quốc tế, thường xuyên chia sẻ thông tin và kinh nghiệm trong việc phòng, chống dịch bệnh.
Với vai trò Chủ tịch ASEAN 2020, Việt Nam đã chủ động đề xuất, tổ chức và tham gia các hội nghị quốc tế về tăng cường hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm phòng chống dịch Covid-19. Mặc dù dịch bệnh Covid-19 cũng đang có những diễn biến phức tạp ở ngay trong nước, nhưng Chính phủ Việt Nam trong khả năng của mình đã nỗ lực hỗ trợ vật tư, thiết bị y tế cho một số nước láng giềng có chung đường biên giới (như Trung Quốc, Lào, Campuchia), các nước đối tác quan trọng của Việt Nam ở Châu Âu đang bị ảnh hưởng nặng nề bởi dịch bệnh như Anh, Đức, Italia, Tây Ban Nha và Pháp.
Cũng trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19 diễn ra nhanh và phức tạp trên toàn thế giới, các quốc gia và vùng lãnh thổ đã có những điều chỉnh về chính sách xuất nhập cảnh ở các mức độ khác nhau. Các biện pháp vừa qua của Việt Nam chỉ là các biện pháp tạm thời, căn cứ theo diễn biến tình hình phù hợp với các quy định của Điều lệ Y tế Quốc tế để nhằm có thể phòng, chống và kiểm soát sự lây lan của dịch bệnh Covid-19, đảm bảo sức khỏe cho công dân Việt Nam cũng như người nước ngoài tại Việt Nam.
Việt Nam đánh giá cao và mong muốn tiếp tục nhận được sự thông hiểu, chia sẻ và phối hợp chặt chẽ của các quốc gia và vùng lãnh thổ trong triển khai các biện pháp này và chúng tôi sẽ theo dõi sát tình hình dịch bệnh, kịp thời đưa ra các điều chỉnh phù hợp khi điều kiện thực tế cho phép.
2. Zing: Về các cán bộ Ngoại giao Việt Nam ở nước ngoài, xin Người Phát ngôn cập nhật thêm tình hình sức khỏe của họ và đặc biệt của cán bộ ngoại giao Việt Nam bị nhiễm bệnh tại Pháp?
Với tinh thần “bám trụ để hoàn thành tốt nhiệm vụ”, dù phải đối mặt với nhiều nguy cơ về sức khỏe, phải tự cách ly, bảo vệ bản thân và gia đình vì có thể tiếp xúc với người bệnh, các cán bộ ngoại giao Việt Nam ở nước ngoài vẫn đang nỗ lực hoàn thành tốt các nhiệm vụ chính trị được giao, trong đó có nhiệm vụ quan trọng là thực hiện tốt công tác bảo hộ công dân, công tác về người Việt Nam ở nước ngoài, thúc đẩy hợp tác giữa Việt Nam và các nước, các tổ chức quốc tế trong công cuộc phòng chống dịch bệnh Covid-19.
Như tôi đã thông tin trong cuộc họp báo lần trước, trong quá trình làm việc một cán bộ ngoại giao của Đại sứ quán Việt Nam tại Cộng hòa Pháp đã nhiễm Covid-19. Thực hiện chỉ đạo của Bộ Ngoại giao, Đại sứ quán đang phối hợp với các cơ quan chức năng, cơ sở y tế địa phương giám sát y tế và điều trị phù hợp cho cán bộ nói trên, chủ động thực hiện các biện pháp chăm sóc sức khỏe, giám sát và cách ly y tế, đảm bảo điều kiện vệ sinh phòng dịch trong toàn cơ quan đại diện, với một mục tiêu cao nhất là không để cho dịch bệnh lây lan, ảnh hưởng đến cán bộ cũng như là người thân.
Theo tôi được biết, hiện nay tình trạng sức khỏe của cán bộ ngoại giao đã ổn định và có thể sinh hoạt bình thường.
3. Zing: Mới đây, Thủ tướng Australia đã ra thông báo hướng dẫn những người du khách, sinh viên quốc tế nếu không tự hỗ trợ được cuộc sống phải trở về nước. Trong khi đó ở Nhật Bản, báo Thanh niên đã đưa tin là nhiều sinh viên bị hủy chuyến bay. Đề nghị Người Phát ngôn cập nhật tình hình giải cứu các công dân ở các quốc gia này?
Trong thời gian qua, Bộ Ngoại giao đã chỉ đạo các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài và phối hợp với các cơ quan chức năng trong và ngoài nước hỗ trợ cho gần 1.500 công dân Việt Nam về nước an toàn. Đến nay vẫn còn một vài, một số ít các công dân bị “kẹt” tại các sân bay quốc tế nước ngoài do các quốc gia và vùng lãnh thổ thay đổi các chính sách về xuất nhập cảnh, quá cảnh, các hãng hàng không dừng, hủy các chuyến bay và thay đổi lịch trình bay do điều kiện phải phòng, chống dịch Covid-19. Ngoài ra theo tôi được biết, cũng có một số công dân Việt Nam cũng đang gặp khó khăn về thị thực lưu trú tại nước ngoài do không tìm được chuyến bay về nước. Các cơ quan đại diện Việt Nam đã và đang phối hợp chặt chẽ với các hãng hàng không quốc tế, các cơ quan chức năng sở tại để tháo gỡ các khó khăn về thị thực lưu trú, đảm bảo chăm sóc y tế, cung cấp nhu yếu phẩm cần thiết, hỗ trợ tìm kiếm, thu xếp chuyến bay phù hợp để có thể về được Việt Nam. Nhưng tôi cũng xin nhắc lại, không phải trong mọi trường hợp, cơ quan đại diện đều có thể giải quyết được tất cả các vướng mắc.
Như các bạn đã biết, vừa qua Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài đề xuất phương án đưa một số công dân về nước, ưu tiên cho các nhóm người cao tuổi, người ốm đau, trẻ em dưới 18 tuổi, bảo đảm cân đối chung và phù hợp với năng lực cách ly tập trung ở trong nước.
Riêng đối với một số ít trường hợp người Việt Nam không có giấy tờ tùy thân và hợp đồng lao động hợp pháp ở nước ngoài sẽ phải tiến hành các thủ tục pháp lý với các cơ quan chức năng trong và ngoài nước để thẩm tra nhân thân và có phương án xử lý phù hợp.
4. VnExpress: Tổng số bộ quần áo bảo hộ sản xuất tại Việt Nam sẽ xuất sang Hoa Kỳ là bao nhiêu? Lộ trình thực hiện? Hoa Kỳ và Việt Nam có những hợp đồng nào về trang thiết bị y tế chống Covid-19?
Như báo chí đã đưa tin, lô hàng đầu tiên trong số hai lô hàng mang hơn 450.000 bộ đồ bảo hộ DuPont sản xuất tại Việt Nam đã được vận chuyển đến Hoa Kỳ vào tối ngày 8 tháng 4 và lô hàng thứ hai sẽ được chuyển về Hoa Kỳ trong ngày mai, tức là ngày 10/4). Dự kiến thời gian tới số bộ trang phục này sẽ tiếp tục được chuyển thêm về Hoa Kỳ.
Trên tinh thần tăng cường hợp tác quốc tế để phòng chống dịch Covid-19, Việt Nam sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ, đẩy nhanh việc hợp tác chuyển giao, sản xuất và xuất khẩu các trang thiết bị và vật tư y tế sản xuất tại Việt Nam cho các quốc gia có nhu cầu, trong đó có Hoa Kỳ. Hiện Hoa Kỳ đang quan tâm hợp tác với các đối tác Việt Nam trong việc sản xuất các bộ trang phục bảo hộ y tế và khẩu trang theo tiêu chuẩn N95. Chúng tôi cũng đánh giá cao việc Hoa Kỳ đang hỗ trợ tìm đối tác chuyển giao công nghệ, giúp Việt Nam sản xuất máy thở phòng chống dịch bệnh.
Tôi cũng xin khẳng định là mặc dù dịch bệnh Covid-19 thì đang diễn ra rất phức tạp ở trong nước, nhưng Chính phủ Việt Nam trong khả năng của mình sẽ tiếp tục hỗ trợ các nước bạn bè và đối tác đang chịu ảnh hưởng nặng nề của dịch bệnh.
5. VnExpress: Cho biết tổng số người Việt Nam ở nước ngoài được hỗ trợ để về nước là bao nhiêu tính từ đầu dịch và người về chủ yếu từ các địa bàn nào?
Như tôi vừa trả lời câu hỏi của Zing, trong thời gian vừa qua, các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài phối hợp với các cơ quan chức năng của sở tại cũng như trong nước đã hỗ trợ gần 1.500 công dân bị kẹt trở về nước một cách an toàn.
Trong số những công dân Việt Nam trở về nước, chủ yếu là từ châu Âu và Hoa Kỳ và trong quá trình quá cảnh bị kẹt lại tại Nhật Bản, Nga, Đức, Hồng Công, Singapore và Thái Lan.
6. Đại sứ quán Brunei ở Việt Nam: Khi nào các cơ quan ngoại giao cũng như các công ty có thể hoạt động bình thường trở lại?
Như tôi đã trả lời trong câu hỏi trước, những biện pháp của Việt Nam áp dụng hiện nay về việc hạn chế và dừng xuất nhập cảnh là có tính chất tạm thời do tình hình dịch bệnh Covid-19 diễn ra phức tạp ở Việt Nam, ở khu vực và toàn thế giới. Chính sách hạn chế xuất nhập cảnh này cũng được các quốc gia và vùng lãnh thổ khác áp dụng ở các mức độ khác nhau. Việt Nam luôn luôn theo dõi sát tình hình diễn biến dịch bệnh ở Việt Nam cũng như ở nước ngoài và sẽ có những điều chỉnh phù hợp khi tình hình thực tế cho phép.
Như các bạn đã biết, biện pháp cách ly xã hội hiện nay là một yêu cầu rất cấp thiết và là một trong những biện pháp rất quan trọng và hiệu quả để giảm thiểu, ngăn ngừa lây lan bệnh dịch trong cộng đồng. Đối với đoàn ngoại giao, vừa qua chúng tôi đã có khuyến nghị đối với các thành viên của cơ quan đại diện ngoại giao tại Việt Nam đã về nước thì tạm thời không quay trở lại Việt Nam trong thời gian này cho đến khi có thông báo mới, khi tình hình có diễn biến tốt hơn và phù hợp với thực tế có kiểm soát dịch bệnh ở Việt Nam.
7. DPA: Hiện nay số du khách nước ngoài còn kẹt lại ở Việt Nam là bao nhiêu người, trong đó có bao nhiêu công dân Đức và Châu Âu, Chính phủ Việt Nam đã có giải pháp gì giúp các công dân này hồi hương?
Như tôi đã có lần khẳng định, Việt Nam luôn luôn tạo điều kiện cho các Cơ quan đại diện ngoại giao nước ngoài ở Việt Nam thực hiện công tác bảo hộ công dân cũng như tạo điều kiện thuận lợi nhất để cho những người nước ngoài còn đang mắc kẹt tại Việt Nam được trở về quê hương.
Trong thời gian vừa qua Việt Nam đã hỗ trợ và phối hợp để tổ chức một số chuyến bay để đưa các công dân nước ngoài về nước như trở về Châu Âu. Sắp tới chúng tôi cũng sẽ tiếp tục tạo điều kiện để các đại sứ quán sớm đưa các công dân nước mình ở Việt Nam về nước.
8. DPA: Việt Nam đã từng đề cập đến việc không loại trừ khả năng kiện Trung Quốc liên quan đến những đòi hỏi chủ quyền của nước này ở Biển Đông. Vậy xin Người Phát ngôn cho biết tiến trình chuẩn bị hồ sơ pháp lý để kiện Trung Quốc của Việt Nam đã hoàn thiện chưa? Liệu Việt Nam có tiến hành các thủ tục khởi kiện Trung Quốc sau khi phái đoàn thường trực của Việt Nam tại Liên Hợp Quốc ngày 30/03 đã gửi công hàm phản đối hai công hàm của Trung Quốc khẳng định chủ quyền trên Biển Đông?
Lập trường nhất quán của Việt Nam là giải quyết các tranh chấp ở Biển Đông bằng biện pháp hòa bình trên cơ sở của luật pháp quốc tế như đã được thể hiện trong Công ước của Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982. Việc lưu hành công hàm tại Liên Hợp Quốc là một việc làm bình thường thể hiện lập trường và bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Việt Nam, lập trường nhất quán của Việt Nam đã được thể hiện đầy đủ tại công hàm này. Theo đó, Việt Nam khẳng định chủ quyền với quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, phù hợp với luật pháp quốc tế đồng thời khẳng định chủ quyền, quyền chủ quyền, quyền tài phán của Việt Nam đối với các vùng biển được xác định theo các quy định của Công ước Liên hợp quốc về Luật biển 1982.
9. Vietnamnet: Gần đây truyền thông Trung Quốc có đưa tin là Trung Quốc chuẩn bị đưa thủy phi cơ cỡ lớn ra Biển Đông, xin Người Phát ngôn cho biết bình luận về việc này?
Quan điểm nhất quán của Việt Nam là duy trì hòa bình ổn định, an ninh, an toàn tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông là lợi ích, là trách nhiệm của các nước trong và ngoài khu vực. Chúng tôi mong muốn là các nước tăng cường đóng góp thiết thực vào mục tiêu nói trên.
10. Phoenix TV: Xin được hỏi Người Phát ngôn là vừa qua Bộ Công Thương có đề xuất là sẽ xuất khẩu gạo trở lại và với điều kiện có kiểm soát, vậy Chính phủ xem xét đề xuất của Bộ Công thương như thế nào?
Chính phủ Việt Nam luôn quan tâm đến việc đảm bảo anh ninh lương thực song song với phát triển kinh tế, thúc đẩy thương mại quốc tế.
Trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19 và cũng như các điều kiện thời tiết, khí hậu diễn biến phức tạp và khó lường có thể ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp và nguồn cung lúa gạo trong nước, ngày 31/03/2020, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã chỉ đạo xem xét kỹ lưỡng, thận trọng việc xuất khẩu gạo, bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, đồng thời giảm thiểu việc gián đoạn chuỗi sản xuất lúa gạo, bảo vệ quyền lợi hợp pháp, chính đáng của nông dân và các tổ chức kinh doanh có liên quan.
Việt Nam sẽ có thông tin khi có quyết định chính thức về hoạt động xuất khẩu gạo.
11. VnExpress: Xin cho biết tổng số lượng quần áo bảo hộ xuất sang Hoa Kỳ đến ngày 10/04?
Tôi sẽ kiểm tra thông tin này và trả lời bạn sau.
12. Tiền phong: Xin Người Phát ngôn cho biết biện pháp xử lý việc 7 công dân Việt Nam từ Châu Phi về Việt Nam bị mắc kẹt ở Thái Lan và gia đình 120 học sinh ở Hoa Kỳ đề nghị tổ chức chuyến bay riêng để về Việt Nam? Được biết ở Pháp có một sinh viên Việt Nam bị mắc Covid-19, xin bà cho biết tình hình các công dân mắc Covid-19?
Liên quan đến 07 công dân Việt Nam bị mắc kẹt tại Thái Lan trên đường đi Ethiopia, Đại sứ quán Việt Nam tại Thái Lan đã có những hỗ trợ kịp thời, cần thiết cho 07 công dân này về nơi lưu trú, cũng như các nhu yếu phẩm. Hiện nay Đại sứ quán cũng đang phối hợp với các cơ quan trong nước và các hãng hàng không để tìm chuyến bay thích hợp cho 07 công dân này trở về nước trong thời gian sớm nhất.
Liên quan đến những công dân Việt Nam đang ở nước ngoài nhiễm bệnh Covid-19, các cơ quan đại diện ngoại giao Việt Nam cho biết có công dân nhiễm bệnh ở Hàn Quốc, Trung Quốc và Pháp. Một số đã được tích cực điều trị và đã khỏi bệnh, một số khác đang được chăm sóc ở các cơ sở y tế. Chúng tôi sẽ trao đổi với cơ quan đại diện Việt Nam tại Pháp để có thêm thông tin về sinh viên Việt Nam ở Pháp nhiễm bệnh./.
